|
|
سبد خرید ( 0 )
|
مقایسه ( 0 )
|
لیست استعلام ( 0 )
آخرین اخبار
آخرین مقالات
معرفی شرکت Testo
شنبه، 09 دی، 1396
معرفی شرکت Pepperl + Fuchs
چهارشنبه، 12 مهر، 1396
معرفی شرکت Sick
سه شنبه، 11 مهر، 1396
اندازه گیری مقاومت الکترود زمین (بخش دوم)
شنبه، 01 مهر، 1396
معرفی شرکت Han Seung
سه شنبه، 31 مرداد، 1396
آرشیو مقالات ...

معرفی کنتاکتور

کنتاکتورها کلیدهای الکترو مغناطیسی می باشند که مهمترین جزء مدارهای فرمان الکتریکی را تشکیل می دهد. موارد استفاده کنتاکتورها امروزه در ماشینهای صنعتی بسیار زیاد بوده و برای راه اندازی و کنترل اکثر ماشینها از کنتاکتور استفاده می شود.

کنتاکتور - فروشگاه اتوماسیون 24


مزایای کنتاکتورها نسبت به کلیدها

·       مزایای استفاده کنتاکتورها در ازای کلیدها را می توان به شرح زیر بیان نمود:

·       کنترل و فرمان از راه دور توسط کنتاکتور اقتصادی تر وایمن تر است.

·       از خطرات ناشی از راه افتادن دوباره ماشین هایی که در اثر قطع ناگهانی برق شبکه از کار افتاده است، جلوگیری می کند.

·       توسط کنتاکتور امکان قطع و وصل مصرف کننده از چندین محل عملی است.

·       امکان مدار فرمان اتوماتیک مقدور است.

·       با طراحی مناسب میتوان سرعت قطع و وصل مدار را بالا برد.

·       حفاظت دستگاه ها مناسب تر و مطمئن تر است.

 

ساختمان کنتاکتورها

کنتاکتور تشکیل شده است از یک مغناطیس الکتریکی که یک قسمت آن متحرک بوده و توسط فنری از قسمت ثابت، جدا نگه داشته می شود و یک سری کنتاکت عایق شده را از یکدیگر به آن متصل می باشند و با آن حرکت می کنند. در قسمت ثابت این مغناطیس الکتریکی  نیز یک سری کنتاکت دیگر  محکم شده است.

هنگامی که از سیم پیچ مغناطیسی جریان معینی عبور می کند. کنتاکت های متحرک توسط نیروی مغناطیسی به کنتاکت های ثابت فشرده می شوند و در همان حال یک یا چند فنر فشرده شده و یا کشیده می شوند. اما زمانی که ولتاژ قطع شده و یا از حد معینی کمتر شود. نیروی فنرها باعث می شود که این کنتاکتها بطور اتوماتیک از هم جدا شوند.کنتاکتورهای استاندارد شده دارای سه کنتاکت اصلی برای مدار تغذیه مصرف کننده (اصلی) و چند کنتاکت فرعی برای مدار فرمان است.

قسمتهای مختلف کنتاکتور

قسمتهای مختلف کنتاکتور عبارتند از:

·       حامل کنتاکتهای ثابت (باید دارای درجه عایقی مناسبی باشد)

·       ترمینال

·       صفحه فلزی انتهایی برای نصب قسمتهای ثابت روی آن

·       کنتاکتهای ثابت و متحرک (این کنتاکت ها باید در یک خط قرار گرفته و از پوشش اکسید نقره به منظور بالا بردن ضریب اطمینان در مقابل کار زیاد در روی آنها استفاده شود)

·       بوبین کنتاکتور (در کنتاکتور این بوبین طوری طراحی شده است که در مقابل عوامل جوی و نیروهای مکانیکی مقاوم باشد)

·       ترمینال های ورودی و خروجی

·       سیستم هسته آهنی ثابت و متحرک

·       قسمت کنترل جرقه

·       حامل کنتاکت های متحرک (این قسمت باید دارای درجه عایقی مناسبی باشد)

·       جریانهای نامی، جریان کار نامی ولتاژ کار نامی و انرژی مصرفی کنتاکتورها

 کنتاکتور - فروشگاه اتوماسیون 24

 جریانهای نامی کنتاکتورها

چون کنتاکت های متحرک با فشار بر روی کنتاکت های ثابت اتصال پیدا می کنند و سطح کنتاکتها نیز کاملا صاف نیست لذا سطح تماس آنها یک نقطه کوچک خواهد بود بنابراین در محل تماس دو کنتاکت مقاومت الکتریکی وجود داشته و عبور جریان باعث گرم شدن کنتاکت ها خواهد شد. هرچه زمان عبور جریان از کنتاکتورها بیشتر باشد کنتاکت های آن بیشتر گرم می شود. با توجه به زمان لازم برای وصل بودن کنتاکتورها جریان های زیر تعریف می شود:

جریان دائمی کنتاکتور

جریانی است که میتواند در شرایط کار نرمال و در زمان نامحدود و بدون قطع شدن از کنتاکتهای کنتاکتور عبور کرده و به آن صدمه ای نزند و حرارت ایجاد شده در کنتاکتها از حد مجاز تجاوز ننموده است.

جریان هفتگی کنتاکتور

جریانی است که در شرایط کار نرمال و با هفته ای یک بار اتصال میتوان از کنتاکتهای کنتاکتور عبور کرده و در خصوصیات کار کنتاکتور هیچگونه تغییری پیش نیاورد.

جریان هشت ساعتی کنتاکتور

جریانی است که با اتصال یک بار در هر هشت ساعت در شرایط کار نرمال می تواند از کنتاکتهای کنتاکتور عبور کرده و تغییری در خصوصیات کار کنتاکتور ایجاد نکند.

جریان کار نامی کنتاکتور

جریان کار نامی یک کنتاکتور جریانی است که شرط استفاده از کنتاکتور را بیان می کند و در رابطه با نوع و مقدار ولتاژ بار می باشد.

جریان اتصال کوتاه ضربه ای کنتاکتور

در مدار فرمان و مدار قدرت کنتاکتور باید از وسایل حفاظتی استفاده نمود تا در صورت اتصال کوتاه بلافاصله مدار قطع شود چون در فاصله زمانی اتصال کوتاه تا قطع مدار توسط وسایل حفاظتی از کنتاکت های کنتاکتور نیز جریان خیلی زیادی عبور می کند لذا باید کنتاکت ها تحمل این جریان را در این زمان کوتاه داشته باشند و به یکدیگر جوش نخورده و یا تغییر فرم ندهند. مقدار ماکزیمم جریان را در لحظه اتصال کوتاه با is نشان داده و جریان اتصال کوتاه ضربه ای می نامند.

جریان نامی زمان کم (جریان ۱ ثانیه) در کنتاکتور

مقدار موثر جریانی را که کلید برای زمان یک ثانیه در حالت اتصال کوتاه می تواند تحمل کند بدون اینکه صدمه ببیند جریان نامی زمان کم و یا جریان یک ثانیه نامیده می شود.


ولتاژ های نامی کنتاکتورها

ولتاژ کار نامی کنتاکتور

مربوط به اتصال دهنده (کنتاکت ها) بوده و مقدار ولتاژی است که کنتاکت ها می توانند با جریان کار نامی در این ولتاژ مورد استفاده قرار گیرند.

 

ولتاژ عایقی نامی کنتاکتور

استحکام عایقی بین عضوهای اتصالی را مشخص می کند.

ولتاژ تغذیه نامی کنتاکتور

ولتاژی است که باید به بوبین کنتاکتور اتصال یابد و معمولا مقدار آن روی بوبین کنتاکتور نوشته می شود.

انرژی مصرفی کنتاکتورها

بوبین هر کنتاکتوری را می توان برای کار با ولتاژهای مختلف طراحی نمود از ۱۲ولت جریان مستقیم تا ۱۵ ولت متناوب و ولتاژهای دیگر.

به علت عبور جریان از بوبین کنتاکتور، کنتاکتور به صورت یک مصرف کننده مقداری توان مصرف کرده و گرم می شود. یک کنتاکتور خوب باید دارای مصرف داخلی کم باشد. برای کم کردن مصرف کنتاکتور میتوان از یک مقاومت که بعد از عملکرد کنتاکتور با بوبین سری شود استفاده کرد. به دو سر این مقاومت تیغه ای از خود کنتاکتور وصل میگردد بعد از اینکه جریان وارد سیم پیچ شد تیغه که قبلا بسته بود باز شده و مقاومت سر راه بوبین قرار میگیرد با آن سری می شود.

·         کنتاکتورهای  AC

·         کنتاکتورهای  DC

·         کنتاکتورهای فرمان

·         کنتاکتورهای خازنی

 

 تفاوت کنتاکتورهای AC با کنتاکتورهای DC

تفاوت اين دو کنتاکتور در اين است که در کنتاکتور هاي AC از يک حلقه اتصال کوتاه براي جلوگيري از لرزش حاصل از فرکانس برق استفاده مي شود. نيروي کششي يک مغناطيس الکتريکي جريان متناوب، متناسب با مجذور جريان عبوري از آن و در نتيجه متناسب با مجذور اندکسيون مغناطيسي است. چون مقدار جريان لحظه اي با توجه به رابطه i=ImaxSIN wt تغیير مي کند، نيروي کششي مغناطيسي نيز برابر با F=Fmax sin2 wt خواهد شد و تعداد دفعاتي که اين نيرو ماکزيمم و صفر مي شود، به اندازه دو برابر فرکانس شبکه خواهد گرديد.

در نتيجه، در لحظاتي که مقدار نيروي کششي بيشتر از نيروي مقاوم فنرهاي کنتاکتور باشد، هسته کنتاکتور جذب مي شود و در لحظاتي که مقدار نيروي کششي کمتر از مقدار نيروي فنر ها شود، هسته متحرک هسته نيز آزاد شده و به محل اول خود باز مي گردد.

 بدين ترتيب در هسته متحرک لرزش و صدا ايجاد خواهد شد اين نوسانات را مي توان به وسيله يک حلقه بسته که در سطح قطب ها جا سازي شده و حدود نصف تا 3/2 سطح هر قطب را پوشانده است از بين برد و لرزش آن را برطرف کرد.

عمل اين حلقه آن است که مانند سيم پيچ ثانويه ترانسفورماتوري که در حالت اتصال کوتاه قرار گرفته است، از آن جريان القايي عبور مي کند و باعث ايجاد فوران مغناطيسي فرعي در مدار هسته مي شود. اين فوران فرعي با فوران اصلي اختلاف فاز دارد و در زماني که نيروي کششي حاصل از فوران اصي صفر باشد، نيروي کششي حاصل از فوران اصي ماکزيمم خواهد بود و در حالتي که نيروي حاصل از فوران ماکزييم باشد، اين نيرو صفر خواهد بود و چون جمع اين دو نيرو به هسته متحرک اثر مي گزارد، نيروي کششي در هر لحظه از نيروي مقاومت فنر بيشتر خواهد بود.

ولتاژ تغذيه بوبين متفاوت است و از 24 تا 380 ولت ساخته مي شود. در اکثر کشورهاي صنعتي براي حفاظت بيشتر، تغذيه بوبين کنتاکتور را زير ولتاژ حفاظت شده (65ولت) انتخاب مي کنند و يا براي تغذيه مدار فرمان ،ترانسفورماتور مجزا کننده به کار مي برند.

 

 کنتاکتور فرمان

 استفاده از این كنتاكتوردر مدارهای کنترل تنوع طراحی های مختلف را به وجود می آورد. در مورد این كنتاكتور میتوان گفت که یک کلید مغناطیس است که وقتی ولتاژ مورد نظر به آن اعمال میشود یک سری کنتاکت (یا کلید) باز را بسته و یک سری کنتاکت بسته را باز می کند. که با استفاده از این خاصیت مدارهای مختلفی میتوان مدارهای زیادی را طراحی کرد.

 

 کنتاکتور خازنی

 در موقع اتصال يا قطع شدن خازن از شبكه جريان لحظه‎اي زيادي از كنتاكتهاي كنتاكتور عبور مي‎كند كه باعث ايجاد جرقه در كنتاكتها و آسيب ديدن آنها مي شود. در بالاي كنتاكتور خازني كنتاكتهاي كمكي به همراه سيم هاي روكش دار فنر مانند جهت محدود كردن جريان لحظه وصل، وجود دارد.

 كنتاكت هاي كمكي بدين معني كه وظيفه آنها تحمل اين جريان زياد بجاي كنتاكت هاي اصلي، در لحظه وصل مي‎باشد تا اگر آسيبي به كنتاكت هاي كمكي برسد. همچنين اين كنتاكت ها با همان جريان محدود شده توسط مقاومت ها باعث شارژ اوليه خازن مي شوند.

اگر اين شارژ اوليه نباشد خازن مستقيماً وارد مدار مي‎شود و جريان زيادي از آن عبور مي‎كند و در واقع يك شك به خازن وارد مي‎شود كه خود باعث كاهش طول عمر قطعات از جمله خازن مي‎شود. لذا با وجود اين شارژ اوليه خازن آمادگي اوليه‎اي را جهت كار در شرايط نامي پيدا مي كند.

بديهي است تعويض كردن اين كنتاكت ها آسانتر و مقرون به صرفه تراز تعويض كنتاكتور مي ‎باشد. اين کنتاکتورها مخصوص اتصال خازن به شبكه مي‎باشند كه كنتاكتور خازني ناميده مي‎شوند. توصيه مي‎شود اگر قرار است كه از کنتاکتور معمولي جهت بانك خازني استفاده كنيم، اين كنتاكتور را يك رنج بالاتر در نظر بگيريم.

 

نحوه سیم بندی کنتاکتورها

کنتاکتورها دارای چند دسته ترمینال می باشند:ترمینال های A1 و A2 ، ترمینال های شماره 1-3-5 و 2-4-6، ترمینال های شماره 13-14 و 21-22

بر روی کنتاکتور دو ترمینال وجود دارد که با علامت A1 و A2 مشخص شده اند، این دو ترمینال، جهت تغذیه بوبین های کنتاکتور هستند، یعنی وقتی شما فاز(با ولتاژ مجاز دستگاه) را به A1 و نول را به A2 وصل کنید، بوبین کنتاکتور عمل می کند .

 کنتاکتورها دارای سه ترمینال ورودی 1-3-5 و سه ترمینال خروجی 2-4-6 هستند برای این که ما یک مصرف کننده تک فاز را به کنتاکتور متصل کنیم و یک فاز به کنتاکتور وارد شود کافیست  فاز ورودی را به یکی از ورودی ها وارد کنید و از خروجی هم راستای آن فاز را خارج کنید برای مثال اگر از ترمینال 1 برای فاز ورودی استفاده شد باید از ترمینال 2 برای خروجی آن استفاده کرد و نیازی به دیگر ترمینال ها نیست چرا که در اتصالات داخلی کنتاکتور ترمینالهای 1 با 2 ،3 با 4 و 5 با 6 اتصال پیدا می کنند . 

کنتاکتور - فروشگاه اتوماسیون 24

برای یک مصرف کننده سه فاز نیز سه فاز به ورودی 1-3- 5 وارد شده و از خروجی 2-4-6 به مصرف کننده متصل می گردد.

نکته قابل توجه برق ورودی به کنتاکتور می باشد که بستگی به نوع کنتاکتور دارد  و باید براساس کاتالوگ راهنمای کنتاکتور عمل کرد.

کنتاکتور - فروشگاه اتوماسیون 24

ترمینال های شماره ۱۳ – ۱۴(Normally open) و 21-22 (Normally close) نیز در بعضی از کنتاکتور وجود دارند.ترمینال های 13 و 14که اغلب برای اتصال به دوطرف سوئیچ استارت استفاده میشوند تا کنتاکتور را در زمان حالت روشن قفل کند و تا وقتی که دکمه استوپ را نزنیم کنتاکتور قطع نمی‌شود در واقع این ترمینال ها به عنوان نگهدارنده در مدار قرار میگیرند.ترمینال های 21 و 22 نیز برعکس عمل میکند و در حالت عادی بصورت بسته می باشد.در حالت کلی در این نوع ترمینال ها عدد 3-4 و 1-2 نشانگر نوع تیغه است چرا که گاهی از ترمینالهای 31-32 یا 33-34 نیز استفاده می شود.کاربرد این ترمینال ها زمانی است که از کنتاکتور به عنوان کنتاکتور کمکی استفاده شود. 

کنتاکتور - فروشگاه اتوماسیون 24


این مقاله در تاریخ شنبه، 07 مرداد، 1396 منتشر شده است.
نظرات موجود: 0
نوشتن نظر